بیشتر بخوانید

خواندن این مقاله جذاب را از دست ندهید!

اموال و دارایی‌ها مبحثی نسبتا گسترده در حسابداری می‌باشند. دارایی‌ها را براساس ویژگی‌هایشان به گروه‌های کلی طبقه‌بندی کرده‌اند. این کار برای درک بهتر افراد از دارایی‌هایی که صاحب آن‌ هستند انجام شده است. شاید برای شما هم سوال باشد، این طبقه‌بندی از نظر اقتصاد و حقوقی بر چند قسم می‌باشد؟ برای این منظور ابتدا باید با معنا و مفهوم اموال منقول و غیر منقول آشنا شوید.

در حقیقت برای ا‌مـو‌ا‌ل در مسائل حقوقی و اقتصاد اسلامی تعاریف متعددی بیان شده است. مهم‌ترین آن، مال را چیزی می‌داند که قابل مبادله است. در این مقاله ما قصد داریم به صورت کلی به مسئله‌ امـو‌ا‌ل بپردازیم و شما را با اقسام آن آشنا کنیم. سپس می‌توانید با آگاهی کامل از این مسائل، به خرید و فروش دارایی‌های ثابت و غیر ثابت خود بپردازید.

خواندن مقاله ا‌مـو‌ا‌ل منقول و غیر منقول را به چه کسانی پیشنهاد می کنیم؟

کارشناسان ارشد واحد ا‌مـو‌ا‌ل شرکت ها
کارشناسان واحد خزانه داری
کارآموزان واحد اموال و دارایی‌های ثابت

تعریف

ا‌مـو‌ا‌ل جمع واژه‌ «مال» است. طبق قانون به هر چیزی که بتوانیم به تملک خود درآوریم و قابل معامله باشد، ا‌مـو‌ا‌ل گفته می‌شود. اما قابل معامله بودن یعنی چه؟ هر چیزی که به وجه رایج کشور قابل تقویم باشد و ارزش اقتصادی داشته باشد. این‌ها جزء دارایی شخص به شمار می‌آیند و می‌توان آن را خرید و فروش کرد.

تقسیم‌بندی اموال چیست؟ در قانون ا‌مـو‌ا‌ل را با توجه به ویژگی‌ها و خصوصیاتشان طبقه بندی کرده‌اند. به استناد مفاد مواد 11 به بعد قانون مدنی، ا‌مـو‌ا‌ل به دو دسته کلی تقسیم می‌شوند که عبارتنداز:

  • اموال منقول (قابلیت جابه‌جایی دارد)
  • اموال غیرمنقول (کاملا برعکس ا‌مـو‌ا‌ل منقول هستند، که بارزترین آن زمین است)

تعریف فوق از دیدگاه قانون و حقوق می‌باشد. اقتصاد اسلامی چه تعریفی را برای امـو‌ا‌ل در نظر گرفته است؟ اقتصاد اسلامی چیزی را مال می‌داند که دارای دو ارزش مهم و ضروری باشد. این ارزش‌ها در اقتصاد اسلامی عبارت است از:

  • ارزش مصرفی
  • ارزش مبادلاتی

پس به طور کلی اموال از نظر قانون و اقتصاد شامل موارد زیر می‌باشد:

  • اموال منقول
  • اموال غیرمنقول
  • اموال تملیکی
انواع اموال باتوجه به قانون و اقتصاد

انواع ا‌مـو‌ا‌ل باتوجه به قانون و اقتصاد

به چه وسایل و تجهیزاتی امـو‌ا‌ل گفته می‌شود؟

با توجه به بخش قبل، دانستیم که از نظر حقوقی و اقتصادی به چه مواردی امـو‌ا‌ل گفته می‌شود. اقتصاد اسلامی تعریف متفاوتی دارد. به این منظور ا‌مـو‌ا‌ل باید از ارزش مصرفی و مبادلاتی برخوردار باشد. اما این دو ارزش چه معنایی دارند؟

ارزش مصرفی به این معناست که ا‌مـو‌ا‌ل به طور مستقیم و بالقوه بتواند حداقل برخی از نیازهای شخص را تامین و برآورده کند. به عبارت ساده‌تر، ارزش مصرفی به معنای فایده داشتن امـو‌ا‌ل برای شخص است.

ارزش مبادلاتی یعنی چیزی که مردم حاضر باشند در قبال آن وجهی را بپردازند. امروزه در قانون، ارزش مبادلاتی بیشتر مورد توجه قرار گرفته است.

امین امـو‌ا‌ل به چه کسی گفته می‌شود؟

وقتی شخص نتواند از ا‌مـو‌ا‌ل و دارایی‌های خود مراقبت کند، آن‌ها را به دیگری می‌سپارد. از نظر حقوقی به آن شخص «امین ا‌مـو‌ا‌ل» گفته می‌شود.

به عبارت دیگر امین ا‌مـو‌ا‌ل شخصی است، که ا‌مـو‌ا‌ل کسی را به عنوان امانت نزد خود نگهداری می‌کند. امین ا‌مـو‌ا‌ل می‌تواند این کار را به صورت رایگان انجام دهد یا در قبال کارش اجرتی دریافت کند.

البته اگر امین ا‌مـو‌ا‌ل قصد دریافت اجرت را داشته باشد، میزان آن توسط شورای حل اختلاف و یا دادگاه تعیین و مشخص می‌شود. نکته‌ دیگری که لازم است در مورد امین ا‌مـو‌ا‌ل خود بدانید، این است که شما هر کسی را نمی‌توانید به عنوان امین خود انتخاب کنید. اشخاصی توسط قانون برای این کار در اولویت قرار گرفته‌اند، عبارتند از:

  • پدر
  • جد پدری
  • مادر
  • اولاد
  • زن
  • شوهر

امین اموال چه وظایفی دارد؟

شخصی که به عنوان امین امـو‌ا‌ل انتخاب می‌شود، وظایفی دارد که برخی از آن‌ها به شرح زیر هستند:

  • شخص امین باید یک لیست از اموالی که امانت نزد اوست تهیه کند. سپس این موارد را در لیست تهیه شده تمام اسناد، دیون، اوراق بهادار و… نیز درج کند.
  • شخص امین می‌تواند اموال منقول صاحب مال، که دیگر به آن‌ها نیاز ندارد را به فروش برساند. بعد از آن با توجه به صلاح و مصلحت شخص با پول اموال کاری را انجام دهد.
  • شخص امین باید هزینه‌های شخص مالک، مانند نفقه فرزندان و همسر، هزینه‌های درمان و… را پرداخت کند.
  • شخص امین اجازه ندارد اموال غیرمنقول شخص مالک را به فروش برساند. شرط این کار اجازه شخص و یا حکم دادگاه می‌باشد.
  • امین اموال باید وجوه نقد مالک را با اطلاع و تایید دادستان به یک بانک معتبر بسپارد.

شخص مالک در طی مواردی می‌تواند امین امـو‌ا‌ل خود را عزل و امین دیگری را اختیار کند. دلایل عزل امین امـو‌ا‌ل می‌توانند موارد ذکر شده در تصویر زیر باشد.

دلایل عزل امین اموال

دلایل عزل امین ا‌مـو‌ا‌ل

تا به این جا با وظایف امین امـو‌ا‌ل آشنا شدید. به منظور انتخاب امـین برای ا‌مـو‌ا‌ل خود، می‌توانید به دادگاه اطلاع دهید. نهایتا با تایید دادستان، می‌توانید شخصی را به عنوان امین امـو‌ا‌ل خود برگزینید.

اموال منقول چیست؟

آیا شما می‌دانید اموال منقول و غیرمنقول چیستند؟ منقول در لغت به معنای چیزی است که قابل جابه‌جایی و انتقال باشد. پس اموالی که قابل جابجایی باشند، جزء اموال منقول به حساب می‌آیند. مانند ماشین آلات، وسایل اداری و…

تفاوت اموال منقول و اموال غیر منقول

تفاوت اموال منقول و غیر منقول

اموال منقول خود به دو گروه اموال منقول ذاتی و اموال تابع اموال منقول تقسیم می‌شوند.

  • اموال منقول ذاتی: اموالی که بر اساس نظر قانون‌گذار کاملا قابل لمس هستند.
  • اموال تابع اموال منقول: اموالی که منافع آن‌ها متعلق به اموال منقول است. مانند حق کارمندان در رابطه با سهام شرکت، حقوق معنوی مخترع، دعاوی استرداد

اموال غیرمنقول چیست؟

در پاسخ به پرسش ا‌مـو‌ا‌ل غیر منقول چیست؟ باید بگوییم به ا‌مـو‌ا‌لی که قابل انتقال و جابجایی نیستند اموال غیر منقول گفته می‌شود. به طور مثال ملک تجاری و یا زمین قابل انتقال نیست. حتی محصولات کشاورزی که هنوز به مرحله برداشت نرسیده‌اند و معادنی که هنوز استخراج نشده‌اند، جزء اموال غیر منقول می‌باشند.

موارد فوق همگی مثال‌هایی از ا‌مـو‌ا‌ل غیر منقول هستند که برای درک بهتر شما بیان شده‌اند. به عبارت دیگر مال‌هایی که قابل انتقال و جابجایی نیستند و در صورت جابجایی به آن‌ها آسیب وارد می‌شود، جزء اموال غیر منقول هستند.

ا‌مـو‌ا‌ل غیر منقول نیز مانند اموال منقول به دو دسته طبقه‌بندی می‌شوند.

  1. اموال غیر منقول ذاتی: این ا‌مـو‌ا‌ل ذاتا غیر منقول هستند و جابجایی آن‌ها کاری دشوار و غیرممکن است. مانند معادن، سنگ و خاک.
  2. اموال غیر منقول با واسطه: این‌ها در ابتدا منقول بوده‌اند. اما پس از نصب و متصل کردن آن‌ها به زمین، جزء ا‌مـو‌ا‌ل غیر منقول شده‌اند. مانند: درختان و گیاهان

نکته: اموالی نظیر معادن، سنگ و خاک تا زمانی که از زمین جدا نشده‌اند غیر منقول هستند و پس از آن که به مرحله برداشت و یا استخراج برسند، جزء ا‌مـو‌ا‌ل منقول هستند.

تعریف اموال تملیکی بر اساس قانون

اموال تملیکی چیست؟ کالاها و دارایی‌ که بر اثر قانون به تصرف، تملک، توقیف و یا به مدیریت دولت درآمده است. به بیان ساده‌تر ا‌مـو‌ا‌ل تملیکی کالاهایی هستند، که از روش مبارزه با قاچاق کالا و ارز توقیف شده‌اند. ا‌مـو‌ا‌لی که بر اساس حکم قضایی مصادره شده‌اند نیز جزء اموال تملیکی هستند. می‌خواهیم با ذکر مثال بگوییم که اموال تملیکی شامل چه مواردی می‌شوند؟ طبق ماده 1 قانون تاسیس سازمان جمع‌آوری و فروش اموال تملیکی، موارد زیر جزء ا‌مـو‌ا‌ل تملیکی به شمار می‌روند:

  • کالاهایی که به صورت متروکه می‌باشند.
  • اموالی که صاحبان آن‌ها متواری هستند.
  • کالاهای قاچاق
  • کالاهایی که در حکم قضایی مصادره، استرداد، توقیف و… به تملک دولت درآمده‌اند.

نرم افزار اموال و دارایی‌های ثابت چیست؟

سازمان‌ها و موسسات برای کنترل و نظارت بر دارایی‌های ثابت خود، نرم افزار ا‌مـو‌ا‌ل و دارایی‌های ثابت را انتخاب می‌کنند. نرم افزار ا‌مـو‌ا‌ل و دارایی‌های ثابت در کنترل نقل و انتقالات دارایی‌ها، مستهلک شدن و جایگزینی مفید ا‌مـو‌ا‌ل، نقش ارزنده‌ای دارد. بعلاوه می‌توانید با استفاده از نرم افزار ا‌مـو‌ا‌ل و دارایی‌ها، می‌توانید استهلاک دارایی‌ها را محاسبه کنید.

با کمک نرم افزار ا‌مـو‌ا‌ل و دارایی‌های ثابت، می‌توانید گزارشاتی کامل و جامع را برای استفاده کنندگان درون سازمانی و برون سازمانی تهیه نمایید. عملیاتی شامل نام استفاده کننده، بخش مربوطه که ا‌مـو‌ا‌ل در آن بخش قرار دارند، گزارش لحظه‌ای جابه‌جایی ها، امانت دادن و… در گزارش درج می‌شود.

ویژگی‌ها

نرم افزار ا‌مـو‌ا‌ل و دارایی‌ها دارای ویژگی‌ها و خصوصیاتی می‌باشد. این ویژگی‌ها که می‌تواند آن را در میان دیگر نرم افزارها متمایز کند. نرم افزار ا‌مـو‌ا‌ل و دارایی‌های ثابت آرین سیستم در چند سال اخیر جایگاه ویژه‌ای در سازمان‌ها پیدا کرده است. برای بررسی ویژگی‌های این نرم افزار حتما به صفحه نرم افزار اموال و داراییهای ثابت مراجعه کنید.

ویژگی‌های نرم افزار اموال و دارایی‌های ثابت، به طور کلی به چند دسته تقسیم می‌شود. هر کدام از آن‌ ویژگی‌ها دارای زیرمجموعه‌های منحصر به ‌فردی هستند. مهم ترین ویژگی‌های نرم افزار ا‌مـو‌ا‌ل و دارایی‌های ثابت، در تصویر زیر قابل مشاهده می‌باشد.

مهم ترین ویژگی‌های نرم افزار اموال و دارایی های ثابت

مهم ترین ویژگی‌های نرم افزار ا‌مـو‌ا‌ل و دارایی‌های ثابت

چرا نرم افزار ا‌مـو‌ا‌ل و دارایی‌های ثابت را بخریم؟

دلایل و مزایایی وجود دارد که می‌تواند مدیران و صاحبان مشاغل را به خرید نرم افزار ا‌مـو‌ا‌ل و دارایی‌های ثابت قانع کند. البته کنترل و نظارت بر دارایی‌های ثابت، بهبود عملکرد سازمان، کاهش هزینه‌ها و مالیات را به همراه خواهد داشت. از دیگر دلایل خرید این نرم افزار می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  1. جمع آوری اطلاعات ا‌مـو‌ا‌ل با جزئیات و بهره وری بیشتر
  2. امکان گزارش‌گیری اطلاعات مالی
  3. موظف ساختن تمامی مدیران و کارمندان در رابطه با ا‌مـو‌ا‌ل شرکت
  4. کاهش اشتباهات انسانی در ثبت و محاسبه

نتیجه گیری

در اقتصاد اسلامی چیزی را جزء ا‌مـو‌ا‌ل به حساب می‌آورند که دارای ارزش مصرفی و ارزش مبادلاتی باشد. ارزش مصرفی به این معناست که امـو‌ا‌ل به طور مستقیم و بالقوه بتوانند برخی از نیازهای شخص را تامین و کند. ارزش مبادلاتی یعنی چیزی را می‌توانیم جزء ا‌مـو‌ا‌ل به شمار بیاوریم، که مردم حاضر باشند در قبال آن وجهی را بپردازند.

اموال تملیکی به کالاها و دارایی‌هایی گفته می‌شود، که قانونی به تصرف، تملک، توقیف و یا به مدیریت دولت درآمده‌اند. به بیان ساده‌تر کالاهایی که از روش مبارزه با قاچاق کالا و ارز توقیف شده‌اند ا‌مـو‌ا‌ل تملیکی هستند. در پایان اگر سوال و یا نظری درباره این مقاله دارید، حتما از طریق درج دیدگاه با ما همراه باشید.

دسترسی به مقالات مرتبط:

Share on facebook
Share on linkedin
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on telegram
تماس جلسه دمو کاتالوگ

ما منتظر تماس شما هستیم تا ...

  • شرایط کاری و نیازهای ویـژه سـازمان شما را بشنویم
  • به سوالهای شما در مورد ارزش آفرینی نرم افزار پاسخ دهیم
  • بر اساس تجربه موفق نرم افزار ArianERP در صنایع مختلف بهترین پیشنهاد را برای افزایش بهره‌وری سازمان به شما ارائه دهیم
  • با توجه به نیازهای اختصاصی شما، به شما در انتخاب بهترین راهکارها کمک کنیم